İhtirazi Kayıt Nedir?

Arapça kökenli olan İhtiraz kelimesi Türkçe sözlükle sakınma, çekinme, çekince gibi anlamları ifade etmektedir. Hukuki terim olarak kullanıldığında ise kişinin imza atması gereken bir belgeye karşı ileri dönemde olası sıkıntı söz konusu ise böyle bir durumda İhtirazi Kayıt işlemine başvurabilmektedir. Yani evrak işlemlerinde tereddüt edilen veya çekinilen herhangi bir konunun ele alınması ve buna karşı tedbirli olunması durumuna ihtirazi kayıt denmektedir. Dolayısıyla kıdem tazminatı ödeme evrakına ihtirazi kayıt, bordroya ihtirazi kayıt, imzalanan belgeye ihtirazi kayıt gibi çeşitleri de bulunmaktadır.

Hangi Vergiler İçin İhtirazi Kayıtla Beyan Mümkün?

İdari Yargılama Usulü Kanunu ile birlikte İşlem Yönergesi kapsamında belirtilen ibareler doğrultusunda İhtirazi Kayıt ile verilecek beyannamelerde herhangi bir şekilde kısıtlama söz konusu değildir. Bu bağlamda Hangi Vergiler İçin İhtirazi Kayıtla Beyan Mümkün? Diye sorulduğunda, Vergi Kanunu’nda belirtilen veya vergi sorumluları tarafınca belirlenen-bildirilen her çeşit beyannamenin dava hakkını oluşturan ihtirazi kayıt beyanı ile birlikte vermenin mümkün olduğunu söyleyebiliriz.

İhtirazi Kayıt Koyma Usulü Nedir?

Danıştay Üçüncü Dairesi 15.09.2005 tarih, Esas:2004/238, Karar: 2005/1905 sayılı karar doğrultusunda beyana dayanmış olan vergi tahakkuk ve tarh işlemlerinin, beyanda yer alan sorumlu veya mükellef tarafınca Usulüne Uygun Olarak İhtirazi Kayıt Konulması Durumunda idari davaya konu olabileceği belirtilmiştir. Usulüne uygun şekilde ihtirazi kayıt koyma yargı kararında önemli hususlardan biridir. Peki, İhtirazi Kayıt Koyma Usulü Nedir? İhtirazi kayıt eşliğinde verilen beyannameler için Gelir İdaresi aşağıdaki maddeleri belirlemiştir.

  • Sorumlu ya da mükellef beyanname ile beraber ihtirazi kayıt dilekçesi vermesi ya da beyanname yerine herhangi bir ihtirazi kayıt düşmesi gereklidir. Beyanname elektronik ortamda verilir ise beyanname hazırlanırken ihtirazi kayıtla ilgili kutucuğunda işaretlenmesi gerekir.
  • Tahakkuk işlemi yapıldıktan sonra İhtirazi Kayıt dilekçesi kabul edilmemektedir.
  • Verilmiş olan beyanname ile yapılan tahakkuka karşı otuz ( 30 ) gün içinde davanın açılması gerekir. Bilinmesi gereken önemli bir husus ihtirazi kayıt talebi sadece Vergi Mahkemelerine dava açılması durumunda hukuksal açıdan nitelik kazanır. Aksi durumda yani sorumlu ya da mükellefin dava açmaması idare tarafından bu eylemin fiili olarak görülmesi anlamına gelir.